γράφει : ο Λάζαρος Αναστασιάδης
Ο Παρμενίδης, υποστήριξε ότι η αλλαγή και η κίνηση είναι ψευδαισθήσεις και ότι η πραγματικότητα είναι αμετάβλητη, ενώ ο Ηράκλειτος είπε ότι η αλλαγή είναι η μόνη σταθερά στο σύμπαν. Ποιός τελικά είχε δίκαιο;
Τον 5ο αιώνα π.Χ., ο σοφιστής φιλόσοφος Αντιφών έγραψε στο έργο του «Περί αληθείας» ότι «ο χρόνος δεν αποτελεί πραγματικότητα (υπόσταση), αλλά μια έννοια (νόημα) ή μέτρο». Ο Παρμενίδης (περίπου το 500 π.Χ.), ιδρυτής της Ελεατικής σχολής, προχώρησε ακόμη περισσότερο, υποστηρίζοντας ότι ο χρόνος, η κίνηση και η αλλαγή είναι ψευδαισθήσεις. Οι ιδέες του Παρμενίδη έγιναν ευρύτερα γνωστές από τον μαθητή του, Ζήνωνα τον Ελεάτη (περίπου το 495 – 430 π.Χ.), που έθεσε τα περίφημα παράδοξά του σχετικά με τον χρόνο.
Το 2015 παρουσιάστηκε το βιβλίο «Κώδικας Παρμενίδης» από τις εκδόσεις «Πελασγός», το οποίο αποκαλύπτει ότι οι σύγχρονες κοσμοθεωρίες περί κοσμογονίας και Σύμπαντος, συμπεριλαμβανομένης και της Μεγάλης Έκρηξης (Big Bang), στηρίζονται στη θεωρία του Ελεάτη φιλοσόφου Παρμενίδη, που διατυπώθηκε πριν από 2.500 χρόνια στην Αθήνα. Το βιβλίο αυτό προκάλεσε έντονο ενδιαφέρον στην επιστημονική κοινότητα, καθώς συνδέει τις αρχαίες φιλοσοφικές ιδέες με τις σύγχρονες επιστημονικές θεωρίες.
Μέχρι τις αρχές του 20ού αιώνα, πιστεύαμε πως το μήκος και ο χρόνος ήταν απόλυτα μεγέθη. Αυτή η αντίληψη άλλαξε με την ανάπτυξη της ειδικής θεωρίας της σχετικότητας από τον Αϊνστάιν το 1905. Η ειδική σχετικότητα στηρίζεται σε δύο αξιώματα:
Οι νόμοι της φυσικής είναι οι ίδιοι για όλα τα αδρανειακά συστήματα αναφοράς.
Η ταχύτητα του φωτός είναι σταθερή και ίδια σε όλα τα αδρανειακά συστήματα αναφοράς.
Ο χρόνος και ο χώρος είναι σχετικοί με την κινητική σου κατάσταση. Δεν πρόκειται για οφθαλμαπάτη ούτε για επιστημονική φαντασία. Έτσι λειτουργεί το σύμπαν! Αυτή η ανακάλυψη άνοιξε τον δρόμο για την κατανόηση φαινομένων όπως η διαστολή του χρόνου και η συστολή του μήκους, που γίνονται εμφανείς μόνο σε πολύ μεγάλες ταχύτητες.
Όλα αυτά ακούγονται τρελά γιατί η ζωή γύρω μας κυλάει πολύ, πολύ πιο αργά από το φως. Ακόμη και το πιο γρήγορο όχημα που μπορείς να φανταστείς δεν κινείται παρά μόνο με ένα μικροσκοπικό κλάσμα της ταχύτητας του φωτός. Η διαστολή του χρόνου και η συστολή του μήκους γίνονται εμφανείς μόνο σε πολύ μεγάλες ταχύτητες, επιτρέποντάς μας να ζούμε την καθημερινότητα στην παρήγορη αγκαλιά της κλασικής φυσικής.
Επιπλέον, οι πρόσφατες εξελίξεις στην κβαντική φυσική και η θεωρία των χορδών προσφέρουν νέες προοπτικές για την κατανόηση του χρόνου και του χώρου, υποδεικνύοντας ότι μπορεί να υπάρχουν περισσότερες διαστάσεις πέρα από τις τέσσερις που αντιλαμβανόμαστε. Αυτές οι θεωρίες συνεχίζουν να εξελίσσονται, προσφέροντας νέες προκλήσεις και ευκαιρίες για την επιστημονική έρευνα.
